Khi làm tủ điện có chống giật, câu hỏi thường gặp nhất là nên lắp RCBO hay RCCB. Hai thiết bị đều dùng để phát hiện dòng rò và ngắt điện khi có người bị giật, nhưng cách bố trí, chi phí và mức độ bảo vệ lại khác nhau khá nhiều. Bài viết này so sánh aptomat chống giật RCBO Schneider và RCCB một cách cụ thể, kèm ví dụ bố trí cho từng loại công trình để bạn dễ quyết định.
RCBO và RCCB là gì?
- RCCB (Residual Current Circuit Breaker) chỉ có một chức năng: phát hiện dòng rò và ngắt mạch. RCCB không tự bảo vệ quá tải và ngắn mạch, vì vậy luôn phải đi kèm MCB phía trước hoặc phía sau.
- RCBO (Residual Current Breaker with Overcurrent protection) là thiết bị “3 trong 1”: chống giật, chống quá tải và chống ngắn mạch. Về chức năng, một RCBO tương đương một RCCB ghép với một MCB.
Cả hai đều hoạt động dựa trên nguyên lý so sánh dòng điện đi và dòng điện về qua biến dòng hình xuyến. Nếu muốn hiểu sâu phần này, bạn có thể đọc bài nguyên lý hoạt động của aptomat chống giật.
Bảng so sánh RCBO Schneider và RCCB Schneider
| Tiêu chí | RCBO Schneider | RCCB Schneider |
|---|---|---|
| Chống giật (dòng rò) | Có | Có |
| Chống quá tải, ngắn mạch | Có | Không – cần thêm MCB |
| Số cực phổ biến | 1P+N, 2P; 4P ở dòng cao cấp | 2P, 4P (3P+N) |
| Dòng định mức phổ biến | 6A – 40A | 25A – 100A |
| Ngưỡng dòng rò | Chủ yếu 30mA | 30mA, 100mA, 300mA |
| Vị trí lắp phù hợp | Từng nhánh riêng | Đầu nhóm mạch hoặc tổng |
| Khi có rò điện | Chỉ nhánh bị lỗi mất điện | Cả nhóm mạch phía sau mất điện |
| Chi phí | Cao hơn nếu lắp cho nhiều nhánh | Tiết kiệm khi bảo vệ chung nhiều nhánh |
Khi nào nên dùng RCBO Schneider?
RCBO là lựa chọn tốt khi bạn muốn mỗi nhánh được bảo vệ độc lập:
- Mạch bình nóng lạnh, máy giặt, phòng tắm, bếp, ban công – nơi nguy cơ rò điện cao.
- Căn hộ, nhà phố muốn tủ điện gọn, đấu nối đơn giản.
- Không muốn một thiết bị rò điện làm mất điện cả tầng hoặc cả nhà.
- Thay thế cho một MCB cũ ở nhánh cần bổ sung chống giật.
Một số mã RCBO Easy9 phổ biến (giá niêm yết tham khảo):
- RCBO Easy9 EZ9D34620 1P+N 20A 30mA: 841.500đ
- RCBO Easy9 EZ9D34632 1P+N 32A 30mA: 984.500đ
Xem thêm các mã khác tại danh mục RCBO Schneider.
Khi nào nên dùng RCCB Schneider?
RCCB hợp lý khi bạn muốn một thiết bị chống giật dùng chung cho cả nhóm mạch:
- Đặt sau aptomat tổng để bảo vệ chống giật cho toàn bộ nhà hoặc cả một tầng.
- Dùng ngưỡng 100mA hoặc 300mA ở đầu nguồn để chống cháy do rò điện.
- Hệ thống đã có đủ MCB cho các nhánh, chỉ cần bổ sung chống giật.
- Hệ ba pha cần chống giật 4 cực.
Ví dụ mã tham khảo:
- RCCB Easy9 EZ9R36425 3P+N 25A 30mA: 1.499.300đ
- RCCB Easy9 3P+N 63A 30mA: 2.140.600đ
- RCCB Acti9 A9R50425 3P+N 25A 30mA: 2.459.600đ
Danh sách đầy đủ có tại danh mục RCCB Schneider.
Gợi ý bố trí thực tế
Căn hộ chung cư
Aptomat tổng 2P, sau đó dùng RCBO 30mA cho các nhánh ổ cắm, bếp, phòng tắm, bình nóng lạnh; MCB thường cho nhánh chiếu sáng và điều hòa. Cách này gọn tủ, khi có sự cố chỉ mất điện đúng nhánh lỗi.
Nhà phố 3–5 tầng
Tủ tổng dùng MCB tổng kết hợp RCCB 100mA hoặc 300mA chống cháy. Tủ tầng dùng RCBO 30mA cho các nhánh ẩm ướt, hoặc một RCCB 30mA chung cho nhóm ổ cắm của tầng nếu muốn tiết kiệm.
Văn phòng, nhà xưởng
Dùng RCCB 4P cho từng khu vực, MCB Acti9 cho từng nhánh tải. Với khu vực có nhiều thiết bị điện tử, nên chia nhỏ nhóm mạch để tránh dòng rò tự nhiên cộng dồn làm RCCB nhảy vặt.
Vậy nên mua RCBO hay RCCB?
Không có đáp án chung cho mọi công trình. Tóm gọn lại:
- Chọn RCBO nếu ưu tiên bảo vệ độc lập từng nhánh, tủ gọn và dễ tìm lỗi.
- Chọn RCCB nếu cần một lớp chống giật chung cho nhiều nhánh, cần ngưỡng 100–300mA hoặc cần 4 cực cho hệ ba pha.
- Kết hợp cả hai là phương án phổ biến và cân bằng nhất cho nhà phố: RCCB ngưỡng lớn ở tổng, RCBO 30mA ở các nhánh nguy cơ cao.
Dù chọn loại nào, việc đấu nối đúng dây trung tính là điều kiện để thiết bị hoạt động chính xác. Tham khảo cách đấu aptomat chống giật 1 pha trước khi thi công.
Câu hỏi thường gặp
Đã có RCCB tổng thì có cần RCBO ở nhánh không?
Không bắt buộc, nhưng nên có ở các nhánh ẩm ướt. Khi đó RCCB tổng nên chọn ngưỡng 100mA hoặc 300mA để phối hợp chọn lọc, tránh việc cả hai cùng nhảy.
RCBO có thay được MCB không?
Có. RCBO có đầy đủ chức năng của MCB cộng thêm chống giật, nên có thể thay trực tiếp cho MCB ở nhánh cần bảo vệ người.
RCCB có tự ngắt khi quá tải không?
Không. RCCB chỉ tác động khi có dòng rò. Vì vậy luôn phải có MCB bảo vệ quá dòng cho mạch phía sau RCCB.
Bạn có thể xem toàn bộ các dòng aptomat chống giật Schneider hoặc liên hệ hotline 093 4487 111 để được tư vấn chọn mã theo sơ đồ điện của công trình.